वॉशिंग्टन : पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेने इराणला कडक इशारा दिला आहे. व्हाईट हाऊसच्या प्रेस सचिव कॅरोलिन लेव्हिट यांनी माध्यमांना दिलेल्या माहितीमध्ये सांगितले की, आतापर्यंत अमेरिकन नौदलाने होर्मुज सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या कोणत्याही तेल टँकर किंवा जहाजाला एस्कॉर्ट केलेले नाही. मात्र गरज भासल्यास अमेरिकन लष्कर हा निर्णय घेऊ शकते, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
व्हाईट हाऊसने म्हटले आहे की, जर इराणने होर्मुज सामुद्रधुनीतून तेल आणि मालवाहतुकीची हालचाल रोखण्याचा प्रयत्न केला, तर त्याला कठोर लष्करी कारवाईला सामोरे जावे लागेल. अमेरिकेचे म्हणणे आहे की विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी स्पष्ट केले आहे की जगातील या महत्त्वाच्या समुद्री मार्गाला बंद होऊ दिले जाणार नाही.अमेरिकेने स्पष्ट केले की समुद्री व्यापार आणि ऊर्जा पुरवठा सुरक्षित ठेवणे ही त्यांची सर्वोच्च प्राधान्याची बाब आहे. व्हाईट हाऊसने सांगितले की राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इशारा दिला आहे — जर इराणने होर्मुज सामुद्रधुनीत तेल किंवा मालवाहतुकीत अडथळा आणण्याचा प्रयत्न केला, तर त्याला आतापर्यंतपेक्षा २० पट अधिक शक्तिशाली प्रत्युत्तर दिले जाईल.
अमेरिकेने पुढे म्हटले की, या महत्त्वाच्या समुद्री मार्गाला खुला ठेवण्यासाठी अमेरिकन सैन्य आणि सहयोगी देश सर्व आवश्यक पावले उचलण्यास सज्ज आहेत. कॅरोलिन लेव्हिट यांनी सांगितले की सोशल मीडियावर अमेरिकन नौदलाने एका तेल टँकरला सुरक्षितपणे होर्मुज सामुद्रधुनीतून बाहेर काढल्याचा दावा करण्यात आला होता; मात्र व्हाईट हाऊसने हा दावा फेटाळून लावला आहे. आतापर्यंत असा कोणताही लष्करी अभियान राबविण्यात आलेला नाही. तथापि परिस्थिती बिघडल्यास जहाजांच्या सुरक्षेसाठी अमेरिकन नौदल पुढे येऊ शकते, असे त्यांनी नमूद केले.
व्हाईट हाऊसने सांगितले की, खाडी प्रदेशात कार्यरत तेल टँकरांसाठी राजकीय जोखीम विमा (पॉलिटिकल रिस्क इन्शुरन्स) उपलब्ध करून देण्याची व्यवस्था करण्यात आली आहे. तसेच जागतिक बाजारात तेलाचा पुरवठा कायम राहावा यासाठी तेलाशी संबंधित काही निर्बंधांमध्ये तात्पुरती सवलत देण्यात आली आहे. ट्रम्प प्रशासनाच्या मते, तेल आणि गॅसच्या किमतीत अलीकडे झालेली वाढ तात्पुरती असून परिस्थिती लवकरच सामान्य होऊ शकते.
दरम्यान होर्मुज सामुद्रधुनी हा जगातील सर्वात महत्त्वाच्या समुद्री मार्गांपैकी एक मानला जातो. ही सामुद्रधुनी पर्शियन आखाताला ओमानच्या आखाताशी जोडते. जगातील एकूण तेल व्यापारापैकी सुमारे २० टक्के तेल वाहतूक याच मार्गाने होते. येथे वाहतूक बंद पडल्यास संपूर्ण जगात ऊर्जा संकट निर्माण होऊ शकते आणि तेलाच्या किमतींमध्ये मोठी वाढ होण्याची शक्यता आहे.
