नवी दिल्ली : भारत आणि न्यूझीलंडमध्ये मुक्त व्यापार करारावर करार झाला आहे. अलिकडेच पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी फोनवरून न्यूझीलंडसोबतच्या मुक्त व्यापार कराराला अंतिम स्वरूप दिले. दरम्यान, न्यूझीलंडचे पंतप्रधान क्रिस्टोफर लक्सन यांनी भारतासोबतच्या मुक्त व्यापार कराराचे वर्णन एक ऐतिहासिक करार म्हणून केले. त्यांनी असेही म्हटले की दोन्ही देशांमधील या कराराचा अर्थ अधिक नोकऱ्या आणि अधिक उत्पन्न आहे. त्यांनी असेही म्हटले की, नवीन मुक्त व्यापार करारामुळे भारतीय बाजारपेठांमधून अधिक निर्यात होईल.
सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म एक्सवर न्यूझीलंडच्या पंतप्रधानांनी लिहिले की, “आम्ही आमच्या पहिल्या कार्यकाळात भारतासोबत मुक्त व्यापार करारावर स्वाक्षरी करण्याचे वचन दिले होते आणि आम्ही ते पूर्ण केले आहे. या ऐतिहासिक कराराचा अर्थ १.४ अब्ज भारतीय ग्राहकांसाठी दरवाजे उघडून अधिक नोकऱ्या, अधिक उत्पन्न आणि अधिक निर्यात आहे.”
२२ डिसेंबर रोजी भारत आणि न्यूझीलंडने एक व्यापक, संतुलित आणि भविष्यकालीन मुक्त व्यापार करार (FTA) वर स्वाक्षरी केली. एका अर्थाने, हा भारत-पॅसिफिक प्रदेशासोबतच्या भारताच्या संबंधात एक प्रमुख आर्थिक आणि धोरणात्मक टप्पा आहे. हा एफटीए भारतातील सर्वात जलद पूर्ण झालेल्या एफटीएपैकी एक मानला जातो. जो २०४७ पर्यंत विकसित भारताच्या राष्ट्रीय दृष्टिकोनाशी सुसंगत आहे. १६ मार्च २०२५ रोजी वाणिज्य आणि उद्योग मंत्री पियुष गोयल आणि न्यूझीलंडचे व्यापार आणि गुंतवणूक मंत्री टॉड मॅकक्ले यांच्यात झालेल्या बैठकीत अधिकृतपणे वाटाघाटी सुरू झाल्या.
तथापि, न्यूझीलंडचे परराष्ट्र मंत्री विन्स्टन पीटर्स यांनी अलीकडेच जाहीर झालेल्या भारत-न्यूझीलंड मुक्त व्यापार करारावर (एफटीए) जोरदार टीका केली आणि तो मुक्त किंवा निष्पक्ष नाही असे म्हटले होते. त्यांनी सांगितले की, न्यूझीलंड भारतीय उत्पादनांसाठी आपली बाजारपेठ पूर्णपणे उघडेल. पण भारताने न्यूझीलंडच्या प्रमुख दुग्धजन्य निर्यातीवरील महत्त्वपूर्ण शुल्क कमी करण्यास सहमती दर्शविली नाही. त्यांनी या निकालाचे वर्णन शेतकरी आणि ग्रामीण समुदायांसाठी अयोग्य असल्याचे म्हटले. आणि म्हटले, “दुर्दैवाने, हा न्यूझीलंडसाठी एक वाईट करार आहे.”
